ΠΡΑΚΤΙΚΗ ΟΡΓΑΝΩΣΗ ΣΤΟ ΣΠΙΤΙ

Alzheimer: πώς οργανώνεται η καθημερινή φροντίδα ενός ηλικιωμένου

Η καθημερινότητα ενός ανθρώπου με Alzheimer γίνεται πιο ασφαλής και προβλέψιμη όταν βασίζεται σε απλές ρουτίνες, ήρεμη επικοινωνία και προσαρμογές που σέβονται τις δυνατότητές του. Οι ανάγκες αλλάζουν με τον χρόνο, γι’ αυτό και το πλάνο φροντίδας χρειάζεται τακτική επανεκτίμηση.

Σταθερότητα χωρίς ακαμψία

Ένα σχετικά σταθερό πρόγραμμα για το ξύπνημα, τα γεύματα, τα φάρμακα, τη δραστηριότητα και τον ύπνο μειώνει τις απαιτήσεις που θέτει η ημέρα στη μνήμη. Δεν χρειάζεται κάθε ώρα να είναι αυστηρά προγραμματισμένη. Σημασία έχει να υπάρχουν αναγνωρίσιμα σημεία αναφοράς και να αποφεύγονται πολλές αλλαγές μαζί.

Απλές οπτικές υπενθυμίσεις, ευδιάκριτα ρολόγια, ετικέτες σε βασικούς χώρους και λίστες ενός ή δύο βημάτων μπορούν να υποστηρίξουν την αυτονομία. Προσφέρουμε μία επιλογή τη φορά και αρκετό χρόνο για απάντηση. Αν μια δραστηριότητα προκαλεί έντονη δυσκολία, τη χωρίζουμε σε μικρότερα βήματα ή την απλοποιούμε.

Ασφάλεια στο σπίτι

Η ασφάλεια ξεκινά με έλεγχο για κινδύνους πτώσης, καλό φωτισμό, σταθερά παπούτσια και εύκολη πρόσβαση στην τουαλέτα. Φάρμακα, καθαριστικά, αιχμηρά αντικείμενα και συσκευές που μπορεί να χρησιμοποιηθούν λανθασμένα χρειάζονται ασφαλή φύλαξη, χωρίς το σπίτι να μοιάζει τιμωρητικά περιοριστικό.

Αν υπάρχει τάση περιπλάνησης, βοηθούν οι σταθερές ώρες κίνησης, η ταυτότητα με στοιχεία επικοινωνίας και η ενημέρωση ενός μικρού, έμπιστου δικτύου. Η οδήγηση χρειάζεται ξεχωριστή, έγκαιρη συζήτηση με επαγγελματία υγείας, επειδή η κρίση και ο προσανατολισμός μπορεί να επηρεαστούν πριν το αντιληφθεί πλήρως ο ίδιος ο οδηγός.

Φαγητό, υγρά και φάρμακα

Προσφέρουμε απλά γεύματα σε ήρεμο χώρο, με χρόνο και χωρίς πολλές επιλογές. Ελέγχουμε αν υπάρχουν προβλήματα δοντιών, κατάποσης, ναυτία, δυσκοιλιότητα ή φάρμακα που επηρεάζουν την όρεξη. Η ενυδάτωση συχνά ξεχνιέται, οπότε μικρές ποσότητες υγρών μέσα στην ημέρα και ορατό ποτήρι μπορούν να βοηθήσουν.

Η αγωγή πρέπει να ακολουθεί ακριβώς τις οδηγίες του θεράποντα. Κουτί φαρμάκων, γραπτό πρόγραμμα ή επίβλεψη από υπεύθυνο ενήλικα μειώνουν τα λάθη. Δεν αλλάζουμε δόσεις επειδή μια ημέρα είναι καλύτερη ή δυσκολότερη και δεν προσθέτουμε ηρεμιστικά χωρίς ιατρική συμβουλή.

Επικοινωνία που διατηρεί την αξιοπρέπεια

Πλησιάζουμε από μπροστά, λέμε το όνομά μας αν χρειάζεται και μιλάμε με σύντομες, καθαρές προτάσεις. Δεν εξετάζουμε συνεχώς τη μνήμη με ερωτήσεις του τύπου «με θυμάσαι;». Αν ο άνθρωπος επαναλαμβάνει την ίδια ερώτηση, απαντάμε όσο γίνεται ήρεμα και αναζητούμε το συναίσθημα πίσω από αυτήν, όπως φόβο, πείνα ή ανάγκη για τουαλέτα.

Η αντιπαράθεση γύρω από ένα λάθος συχνά αυξάνει την αναστάτωση. Μπορούμε να αναγνωρίσουμε το συναίσθημα και να κατευθύνουμε ήπια την προσοχή σε κάτι οικείο. Μουσική που αγαπά, φωτογραφίες, απλές δουλειές του σπιτιού, περίπατος και επαφή με ανθρώπους μπορούν να προσφέρουν νόημα, εφόσον ταιριάζουν στις προτιμήσεις και στις δυνατότητές του.

Πότε χρειάζεται επανεκτίμηση

Ξαφνική σύγχυση, πυρετός, πτώση, μεγάλη υπνηλία, νέα αδυναμία, δυσκολία στην αναπνοή ή απότομη αλλαγή συμπεριφοράς απαιτούν άμεση ιατρική εκτίμηση. Για σταδιακές αλλαγές, κρατήστε σημειώσεις και συζητήστε τις στην επόμενη επικοινωνία με την ομάδα. Η ψυχογηριατρική φροντίδα μπορεί να υποστηρίξει τόσο τον ηλικιωμένο όσο και την οικογένεια όταν οι ανάγκες γίνονται πιο σύνθετες.

Η οργάνωση δεν χρειάζεται να είναι τέλεια. Μικρές, σταθερές προσαρμογές και ρεαλιστικοί στόχοι προστατεύουν την ποιότητα ζωής καλύτερα από ένα εξαντλητικό πρόγραμμα που κανείς δεν μπορεί να διατηρήσει.

Οι ανάγκες διαφέρουν από άνθρωπο σε άνθρωπο. Ζητήστε εξατομικευμένες οδηγίες από την ομάδα που παρακολουθεί τον ηλικιωμένο.